Νευρο-Κινητική Ετοιμότητα για Μάθηση - Πρωτόκολλο NMRfL®

Η Κίνηση ως Θεμέλιο της Ανάπτυξης

Ο εγκέφαλος δεν αναπτύσσεται και δεν λειτουργεί απομονωμένος από το σώμα. Αποτελεί μέρος ενός δυναμικού, αυτο-οργανούμενου συστήματος, το οποίο διαμορφώνεται διαρκώς μέσα από την αλληλεπίδραση ανάμεσα στην κίνηση, στην αισθητηριακή πληροφορία, στο περιβάλλον και στη συνολική εμπειρία του ατόμου.

Κατά την πρώιμη βρεφική ηλικία, οι αυθόρμητες και αντανακλαστικές κινήσεις δεν αποτελούν απλώς τυχαίες ή άτακτες αντιδράσεις. Κάθε κίνηση της κεφαλής, του κορμού και των άκρων δημιουργεί μια αισθητηριοκινητική εμπειρία και παρέχει στο νευρικό σύστημα απτικές, ιδιοδεκτικές, αιθουσαίες και κινητικές πληροφορίες.

Μέσα από αυτή τη συνεχή ροή πληροφοριών, το βρέφος αρχίζει σταδιακά:

• να σχηματίζει έναν λειτουργικό «χάρτη» του σώματός του,

• να αναγνωρίζει τη σχέση ανάμεσα στην κίνηση και στο αποτέλεσμά της,

• να οργανώνει αναγνωρίσιμα κινητικά πρότυπα και κινητικές ακολουθίες,

• να προσαρμόζεται στη βαρύτητα,

• να αναπτύσσει αντιδράσεις στάσης,

• και να αποκτά μεγαλύτερο έλεγχο του σώματος και της κίνησής του.

Η κίνηση, επομένως, δεν αποτελεί μόνο το αποτέλεσμα της λειτουργίας του εγκεφάλου. Αποτελεί ταυτόχρονα μία από τις σημαντικότερες πηγές πληροφορίας για την ανάπτυξη και την οργάνωσή του.

Ο εγκέφαλος οργανώνει την κίνηση και η κίνηση, με τη σειρά της, ανατροφοδοτεί τον εγκέφαλο. Μέσα από αυτή την αμφίδρομη σχέση διαμορφώνονται σταδιακά οι προϋποθέσεις για την ανάπτυξη περισσότερο σύνθετων κινητικών προτύπων, οργανωμένων κινητικών ακολουθιών, καθώς και γνωστικών, συναισθηματικών και λειτουργικών δυνατοτήτων.

Το Πρωτόκολλο NMRfL®

Το Πρωτόκολλο NMRfL® — Νευρο-Κινητική Ετοιμότητα για Μάθηση (Neuro-Motor Readiness for Learning Protocol) της Learning Ways Hellas περιλαμβάνει:

• αξιολόγηση της νευροκινητικής οργάνωσης του παιδιού,

• διερεύνηση των αρχέγονων αντανακλαστικών που εξακολουθούν να είναι ενεργά,

• αξιολόγηση των αντιδράσεων στάσης,

• και εξατομικευμένες κινητικές δραστηριότητες για την υποστήριξη της λειτουργικότητας του παιδιού.

Ο αγγλικός όρος retained primitive reflexes αναφέρεται σε αρχέγονα αντανακλαστικά που εξακολουθούν να είναι ενεργά πέρα από την αναπτυξιακή περίοδο κατά την οποία αναμένεται να έχει μειωθεί σημαντικά η κυριαρχία τους. Στη συνέχεια θα αναφερόμαστε σε αυτά απλούστερα, ως ενεργά αρχέγονα αντανακλαστικά.

Η παρουσία ενός ενεργού αρχέγονου αντανακλαστικού δεν αποτελεί από μόνη της διάγνωση.

Η σημασία των ενεργών αρχέγονων αντανακλαστικών εξετάζεται σε σχέση με τον τρόπο με τον οποίο μπορούν να επηρεάζουν τη στάση, την ισορροπία, τον συντονισμό, την οργάνωση των κινητικών προτύπων και τη συμμετοχή του αναπτυσσόμενου ατόμου στις καθημερινές δραστηριότητες.

Πώς λειτουργεί το Πρωτόκολλο NMRfL®;

Το Πρωτόκολλο NMRfL® περιλαμβάνει μια οργανωμένη συλλογή "νευροαναπτυξιακών κινήσεων" που αναπαράγουν ή προσεγγίζουν πρώιμα αναπτυξιακά και αντανακλαστικά κινητικά πρότυπα.

Μέσω της συστηματικής επανάληψης, οι κινήσεις παρέχουν στο νευρικό σύστημα οργανωμένη:

• απτική,

• ιδιοδεκτική,

• αιθουσαία,

• και κινητική ανατροφοδότηση.

Στόχος είναι να υποστηριχθούν:

• η σταδιακή μείωση της κυριαρχίας των ενεργών αρχέγονων αντανακλαστικών,

• η ανάπτυξη ωριμότερων αντιδράσεων της στάσης του σώματος,

• ο καλύτερος έλεγχος της κεφαλής και του κορμού,

• η ισορροπία και ο κινητικός συντονισμός,

• η συνεργασία των δύο πλευρών του σώματος,

• και η οργάνωση περισσότερων, εκούσιων, σύνθετων και προσαρμοστικών κινητικών ακολουθιών.

  
  

Μετά την αξιολόγηση επιλέγονται οι κατάλληλες ΝευροΚινήσεις, προσαρμοσμένες στις αναπτυξιακές και λειτουργικές ανάγκες κάθε παιδιού. Οι γονείς εκπαιδεύονται στον τρόπο εκτέλεσής τους, ώστε το εξατομικευμένο πρόγραμμα να μπορεί να πραγματοποιείται με συνέπεια στο σπίτι.

Η σημασία της Νευροπλαστικότητας

Το Πρωτόκολλο NMRfL® θεμελιώνεται στην αρχή της Νευροπλαστικότητας: στη δυνατότητα του νευρικού συστήματος να μεταβάλλει την οργάνωση και τη λειτουργία του μέσα από την εμπειρία, την εξάσκηση και τη μάθηση.

Η νευροπλαστικότητα διατηρείται σε ολόκληρη τη διάρκεια της ζωής. Ο τρόπος και ο βαθμός με τον οποίο εκδηλώνεται επηρεάζονται από την ηλικία, τη συχνότητα και την ποιότητα της εμπειρίας, τη σωματική και συναισθηματική κατάσταση, το κίνητρο και το ευρύτερο αναπτυξιακό πλαίσιο.

Αυτό δεν σημαίνει ότι κάθε άσκηση προκαλεί αυτόματα την ίδια μεταβολή σε κάθε παιδί. Σημαίνει, όμως, ότι η κατάλληλα επιλεγμένη, συστηματική και επαναλαμβανόμενη αισθητήρια και κινητική εμπειρία μπορεί να υποστηρίξει τη νευροκινητική ωρίμανση και την οργάνωση αποτελεσματικότερων κινητικών προτύπων και κινητικών ακολουθιών, δημιουργώντας ευνοϊκότερες προϋποθέσεις για τη μάθηση και την ολόπλευρη ανάπτυξη του παιδιού..

Για τον λόγο αυτό, η αξία του προγράμματος δεν αποτιμάται μόνο από το αν ένα αρχέγονο αντανακλαστικό εμφανίζεται λιγότερο έντονα κατά την επαναξιολόγηση. Αποτιμάται κυρίως από το κατά πόσο το παιδί αποκτά καλύτερη στάση, ισορροπία, συντονισμό, αυτονομία και μεγαλύτερη δυνατότητα συμμετοχής στην καθημερινή του ζωή.

Αικατερίνα Καλοστύπη, BSc, PGD

Institute of Education – University College London (UCL)

Ειδικός Νευρο-Ακουστικο-Ψυχοπαιδαγωγός

Σύμβουλος Γνωστικής Ανάπτυξης & Εκπαίδευσης

Licenced & Certified Tomatis® Method Consultant

Safe and Sound Protocol Consultant

Nemechek Protocol Supporter

IARCTC Member

ATTAch Member

ZERO TO THREE Member

Επικοινωνία

+30 229911 21 71

info@learningwayslellas.com

www.learningwayshellas.com